Hijgen bij een hond, als teken van ongemak

Judith Fick met hond Reza

Door Judith Fick, eigenaar Hondentaak

Judith Fick is hondengedragstherapeut, Kynologisch Instructeur en oprichter van Hondentaak. Sinds 2015 biedt zij hondentraining voor hondeneigenaren die het gedrag van hun hond op een diervriendelijke en praktische manier willen verbeteren. Zij was instructeur bij KNGF en geeft ook les aan hondentrainers.

Hijgen betekent dat een hond met de tong uit zijn bek ademt. Soms komen er hierbij druppelt uit de bek van de hond, het lichaam van de hond kan flink meebewegen tijdens het hijgen als de hond intensief ademt. Niet zelden gaat hijgen bij een hond gepaard met onrust (trillen, onrustig gedrag, heen en weer lopen, geen rust vinden etc.). Wat betekent het als je hond veel hijgt?

Waarom hijgt een hond?

Hijgen is normaal gedrag waarmee een hond zijn lichaamstemperatuur helpt reguleren. Honden kunnen in beperkte mate zweten, onder andere via hun voetzolen, maar raken vooral warmte kwijt door te hijgen. Na inspanning, bij warm weer of tijdens opwinding kan hijgen dus heel normaal zijn.

Hijgt je hond opvallend veel, ook wanneer hij rust of het niet warm heeft? Dan is het belangrijk om verder te kijken. Veel hijgen kan samenhangen met stress, angst of opwinding, maar ook met pijn, koorts, oververhitting of andere lichamelijke problemen.

Let daarom niet alleen op het hijgen, maar ook op de omstandigheden, de lichaamstaal en eventuele andere klachten. Zeker wanneer het hijgen plotseling ontstaat, ongewoon hevig is of niet afneemt, is contact met de dierenarts verstandig.

Wanneer is veel hijgen bij een hond zorgwekkend?

Niet iedere hond die veel hijgt, heeft een probleem. Toch zijn er situaties waarin je het hijgen serieus moet nemen. Neem contact op met je dierenarts wanneer je hond opvallend veel hijgt zonder duidelijke aanleiding, ook in rust blijft hijgen of daarnaast andere klachten vertoont. Denk aan lusteloosheid, pijnsignalen, hoesten, veranderingen in eetlust of opvallend ander gedrag.

Zoek direct veterinaire hulp bij ernstige benauwdheid, instorten, blauwe of grauwe slijmvliezen of een vermoeden van oververhitting. Breng je hond bij mogelijke oververhitting naar een koele omgeving, begin veilig met koelen met koel water en neem onmiddellijk contact op met een dierenarts.

Wanneer eventuele lichamelijke oorzaken zijn onderzocht en uitgesloten, kun je verder kijken naar mogelijke gedragsmatige verklaringen, zoals angst, stress of overprikkeling.

Hond is onrustig

Belangrijk om te weten is: wanneer is je hond onrustig en hijgt hij veel? Het antwoord gaat je helpen bij de verklaring van het gedrag van jouw hond. Beantwoord de volgende vragen:

  • Op welke plekken hijgt je hond en is hij onrustig?
  • Op welke momenten van de dag is de hond onrustig?
  • Wat is er in de buurt op momenten dat de hond onrustig is?
 

Het hijgen en de onrust kan veroorzaakt worden door iets van buitenaf, een zogenaamde ‘prikkel’ die je hond onrust bezorgd. Maar de onrust kan ook van binnenuit komen, bijvoorbeeld omdat je hond overprikkeld raakt of lichamelijk ongemak ervaart. Hijgen in combinatie met onrust is ook iets dat vaak bij oudere honden voorkomt. Hijgt je oude hond veel en is hij onrustig, dan kan dit een teken zijn van pijn of bijvoorbeeld dementie.

Belangrijk om te weten, om de oorzaak van het onrustige gedrag te achterhalen, is waardoor de onrust wordt veroorzaakt. Mogelijke oorzaken van onrustig gedrag zijn:

  • Omstandigheden waar je hond onrustig van wordt
  • Een omgeving waar je hond spanning ervaart
  • Teveel energie/ verveling
 

Waarom je hond veel hijgt en onrustig is

Er kunnen verschillende oorzaken zijn voor de onrust in je hond. Om te achterhalen waarom je hond zo onrustig is, is het belangrijk dat je je hond goed kent. Op die manier vallen subtiele afwijkingen in gedrag je sneller op. Die veranderingen kunnen je veel vertellen over de oorzaak. Het is dus belangrijk om je hond te leren ‘lezen’, zodat je begrijpt hoe hij zich voelt en wat hij bedoelt met zijn gedrag.

Lichaamstaal van je hond herkennen

In veel gevallen zal het onrustige gedrag een teken zijn, dat aanduidt dat je hond zich onprettig (en daardoor rusteloos) voelt. Hij weet niet goed wat hij met zichzelf aanmoet en kan de rust niet vinden. Oorzaken die daaraan ten grondslag kunnen liggen, zijn bijvoorbeeld:

 

Hijgt je hond door stress?

Het is belangrijk om subtiele signalen van spanning te herkennen bij je hond, dit is een belangrijk onderdeel van het leren begrijpen van de hondentaal. Als je hond veel hijgt en onrustig is, vraag hier dan gratis informatie aan om spanningssignalen goed te leren herkennen bij je hond:

Signalen van spanning herkennen bij je hond

Veel hijgen en onrust bij je hond duidt er hoogstwaarschijnlijk op, dat hij ergens last van heeft. Om dit welzijnsprobleem op te lossen, is het belangrijk om te achterhalen wat de oorzaak is van dit gedrag van je hond. Je hond goed begrijpen is belangrijk voor een sterke band met je hond en de juiste omgang met je hond. 

Honden gedijen goed bij voorspelbaarheid. Een wereld die onvoorspelbaar is, geeft stress en maakt een hond dus onrustig. Bij het beoordelen van een situatie, kijk je niet of je de situatie zelf wel of niet voorspelbaar vindt, maar kijk je hoe dit voor je hond is. Een ritme en routine kunnen onderdeel zijn van een voorspelbare situatie. Niet elke hond heeft daar evenveel behoefte aan, maar voor sommige honden is het erg belangrijk. 

Heeft je hond voldoende duidelijkheid? Weet hij waar hij aan toe is, wat er van hem verwacht wordt, hoe hij zelf invloed kan uitoefenen op situaties? Een consequente opvoeding is onderdeel van een duidelijke situatie. Je hond dus altijd dezelfde feedback geven in situaties is belangrijk. Daarbij is het niet nodig om de hond te straffen. Een opvoeding/ training gebaseerd op correcties, kan een hond onrustig en onzeker of angstig maken. Leer je hond liever hoe je wél wil dat hij zich gedraagt.

De juiste balans voor je hond

Onrust kan voortkomen uit verveling en een overschot aan energie. De hond weet dan niet meer wat hij moet doen en wordt onrustig en misschien ook vervelend. Hij gaat zelf op zoek naar manieren om zich te vermaken en die voldoen niet altijd aan onze wensen. Kijk welke bezigheden passen bij jouw hond en hoeveel vermaak hij nodig heeft. Dit is per hond verschillend en kan ook een relatie hebben met de raseigenschappen van je hond.  

Naast voldoende vermaak, is rust net zo belangrijk. Een hond die onrustig is, heeft niet altijd meer vermaak nodig, maar soms juist goede rust. Daarbij is het belangrijk dat de omgeving van de hond hem die gelegenheid geeft. Is er voldoende rust voor de hond in de ruimte waar hij tot rust moet komen, of wordt hij afgeleid door allerlei ‘prikkels’? Is de temperatuur goed, geen fel licht, tocht, prettige slaapplaats etc. Creëer dus een geschikte situatie voor de hond om goed tot rust te (kunnen) komen. 

Een hond die veel wordt blootgesteld aan zogenaamde ‘prikkels’, kan ‘overprikkeld’ raken. De ene hond heeft hier, net als dat bij mensen het geval is, sneller last van dan een ander. We hebben het dan over ‘prikkelgevoeligheid’. Je hond kan dus heel prikkelgevoelig zijn, of minder prikkelgevoelig. Het is belangrijk om hier rekening mee te houden, je hond dus goed te leren kennen en gedrag leren (h)erkennen. Prikkels kunnen vanalles zijn: harde muziek, andere honden, mensen, etc. Honden die vaak onrustig zijn in de avond, kunnen overprikkeld zijn van alle ervaringen van de dag. Zorg voor voldoende rust gedurende de dag en geef je hond niet teveel indrukken gedurende de dag om te verwerken. 

Hond is onrustig en wil steeds naar buiten

Als je hond steeds naar buiten wil en je vraagt je af waarom dit is, probeer dan te achterhalen:

  • Wil je hond weg van iets dat er binnen gebeurt? Denk aan: harde geluiden, sterke geuren, hoge temperatuur etc. 
  • Is er een reden dat je hond naar buiten wil? Denk aan: het onderzoeken van een situatie, zoals geluiden die je hond buiten hoort, de behoefte om te ontlasten, toegang tot dingen die buiten te vinden zijn (denk aan het willen eten van gras tegen misselijkheid)
 

Probeer alert te zijn, als je de oorzaak van gedrag probeert te achterhalen. Wil je dat ik met je meedenk over een mogelijke oorzaak van het gedrag van je hond? Neem dan gerust even contact met me op. 

Hond hijgt en trilt

Ook trillen kan, net als hijgen, samenhangen met de temperatuur. Heeft je hond het koud, dan kan hij daar ook onrustig door raken, omdat hij probeert om zichzelf warm te houden en omdat hij zich niet ontspannen voelt. Maar trillen kan ook, net als hijgen of piepen, een signaal van spanning zijn. Een hond die bang is, kan ook trillen, eventueel piepen, en zich onrustig gedragen. 

Goed omgaan met een bange hond

Natuurlijk is het hier ook belangrijk om te proberen te achterhalen waar je hond bang voor is. 

Oude hond hijgt veel en is onrustig

Wordt je hond ouder, dan neemt ook de kans toe op lichamelijke ongemakken. Denk aan artrose, maar ook ziektes waar je hond last van kan hebben. Een bezoek aan je dierenarts is de juiste eerste stap, om te onderzoeken of je hond ergens last van heeft en op welke wijze je je hond kunt helpen om zich weer te kunnen ontspannen. 

Hond onrustig in de nacht

Is je hond in de nacht ‘alleen thuis’? Dat wil zeggen: je hond ligt in de woonkamer en jullie (boven) in de slaapkamer. Dat kan een hond onrustig maken, die dit lastig vindt en liever bij jullie is. Woont je hond net bij jullie of ben je verhuisd? Je hond moet mogelijk (opnieuw) wennen aan deze situatie. Dit gedrag kan ook ontstaan, bijvoorbeeld omdat je hond ‘s nachts een keer geschrokken is, of als je hond ouder wordt en hier meer met de tijd steeds wat meer moeite mee krijgt.

Meer rust?

Een onrustige hond kan veel baat hebben bij een rustige activiteit, die de hond laat nadenken en concentreren met weinig fysieke belasting:

Twijfel je wat bij jouw hond past?

Iedere hond en situatie is anders. Heb je een vraag over het gedrag van jouw hond of wil je weten welke begeleiding het beste past? Neem gerust contact met me op.

Waarom Hondentaak?

Professionele hondentraining van een gediplomeerd en geaccrediteerd hondengedragstherapeut

✓ 10+ jaar ervaring
✓ Sinds 2015 Hondentaak
✓ SPPD-geaccrediteerd gedragstherapeut
✓ Kynologisch Instructeur (hondentrainer)
✓ Ervaring als instructeur bij KNGF Geleidehonden
✓ 15+ online hondencursussen
✓ Persoonlijke ondersteuning bij iedere cursus

Judith Fick schrijft maandelijks over hondengedrag en -training voor het Belgische WOEF Magazine. Ze geeft scholing en bijscholing aan hondenprofessionals via o.a. O&O en Tinley:

Verder lezen