Als een hond een kind bijt, is dat een heftige situatie. Het belangrijkste is om eerst voor de veiligheid van het kind én de hond te zorgen. Is er een wond ontstaan, beoordeel dan welke medische zorg nodig is.
Daarna is het belangrijk om te onderzoeken waarom de hond heeft gebeten. Wat gebeurde er vlak voor het bijtincident? Welke signalen liet de hond zien? En wat kunnen we veranderen om te voorkomen dat de hond opnieuw een kind bijt?
Door niet alleen naar het bijten zelf te kijken, maar ook naar de omstandigheden en de functie van het gedrag, krijgen we meer inzicht in wat hond en kind nodig hebben om veilig met elkaar om te kunnen gaan.
Mijn hond heeft een kind gebeten, wat nu?
We zijn soms snel geneigd om te zeggen ‘dat de hond dit niet mag doen’. Een hond gedraagt zich op een bepaalde manier, met een reden. Het is dus vooral belangrijk om na te gaan waarom de hond het kind heeft gebeten.
Wanneer onze emotie overheerst, kunnen we erg emotioneel reageren op een situatie waarin de hond een kind bijt. Logisch, want een dergelijk voorval is nogal heftig om te ervaren. Eenmaal gekomen van de schrik, is het vooral belangrijk dat we kijken:
- Wat is er precies gebeurd?
- Waarom beet de hond?
- Hoe kunnen we veiligheid garanderen?
Het garanderen van veiligheid, is onze nr. 1 prioriteit. Wanneer dit in orde is, kunnen we kijken hoe we de hond beter gedrag kunnen aanleren. We kijken hier uiteraard ook naar de eventuele rol van het kind en de rol van de ouders, die e.e.a. in goede banen moeten leiden. Concluderen ‘dat de hond dit nooit meer mag doen’ en de hond enkel straffen voor zijn gedrag, is geen lange termijn oplossing en kan de situatie en het gedrag van de hond zelfs verergeren.
Waarom bijt een hond een kind?
Wanneer een hond een kind bijt, is het belangrijk om te onderzoeken wat er aan het gedrag voorafging. Bijten ontstaat meestal niet zomaar uit het niets. Het kan voor een hond een manier zijn om een moeilijke situatie te stoppen, afstand te creëren of zichzelf te beschermen.
Een hond kan bijvoorbeeld bijten wanneer hij bang of gespannen is, pijn of lichamelijk ongemak ervaart, schrikt, zich bedreigd voelt of wanneer zijn eerdere signalen onvoldoende effect hebben gehad.
Ook de context speelt een belangrijke rol. Denk bijvoorbeeld aan een kind dat de hond wil aaien terwijl hij rust, hem omhelst, iets van hem afpakt, plotseling op hem afkomt of erg druk beweegt. Dat betekent niet dat het kind verantwoordelijk is voor het bijten. Kinderen kunnen de subtiele lichaamstaal van een hond nog niet altijd herkennen en begrijpen.
Kijk daarom niet alleen naar het moment waarop de hond beet. Probeer te reconstrueren wat er in de minuten ervoor gebeurde en welke signalen de hond liet zien. Zo kun je beter begrijpen waardoor de situatie is ontstaan en wat nodig is om herhaling te voorkomen.
Welke signalen gingen aan het bijten vooraf?
Een beet is het meest opvallende gedrag, maar vaak zijn er eerder al subtielere signalen zichtbaar. Een hond kan bijvoorbeeld zijn hoofd wegdraaien, verstijven, proberen afstand te nemen, spanning in zijn lichaam laten zien of grommen. Welke signalen een hond laat zien verschilt per hond en per situatie. Daarom is het belangrijk om naar het hele plaatje te kijken: de lichaamshouding van de hond, de situatie, wat het kind doet en wat er vlak daarvoor is gebeurd. Door deze signalen eerder te leren herkennen, kun je eerder ingrijpen en voorkomen dat de hond het gevoel krijgt dat hij duidelijker gedrag nodig heeft om de situatie te veranderen.
Voorspellende signalen bij een hond leren herkennen?
Veilige situatie garanderen
We moeten deze situatie als het ware door de ogen van de hond zien, om een eerlijk beeld te schetsen van wat hier aan de hand is:
- Is er iets voorgevallen?
- Welke ervaringen heeft de hond opgedaan?
- Wat is het aandeel van het kind?
Uiteraard kunnen we een klein kind niet verantwoordelijk houden voor zijn of haar gedrag. Hetzelfde geldt in zekere mate voor een hond. Een hond heeft beperkte communicatie middelen tot zijn beschikking en een kind zal hier voor een groot deel geen boodschap aan hebben. De vraag is dus vooral: hoe zorgen we dat beide (kind en hond) vredig samenleven? Ouders en grootouders spelen hierbij een grote rol. Zij zijn verantwoordelijk om hier op de juiste manier mee om te gaan.
Veiligheid betekent ook dat je voorlopig voorkomt dat dezelfde situatie opnieuw kan ontstaan. Zorg ervoor dat hond en kind niet zonder actief toezicht samen zijn en creëer voldoende afstand wanneer je niet zeker weet hoe de hond zal reageren. Geef de hond daarnaast een eigen rustige plek waar het kind hem niet stoort. Vanuit die veilige basis kun je onderzoeken welke situaties moeilijk zijn voor de hond en gericht werken aan verandering.
Werken aan een veilige situaties en een betere verstandhouding tussen je hond en kind? De online cursus Hond-Kind kan je hierbij helpen.
Hoe voorkom je dat je hond opnieuw een kind bijt?
Om te voorkomen dat een hond opnieuw een kind bijt, is het belangrijk om niet alleen het bijtgedrag zelf te willen veranderen. Eerst moeten we begrijpen waardoor het gedrag ontstond. Misschien heeft de hond meer afstand nodig, vindt hij bepaalde aanrakingen moeilijk, ervaart hij spanning rond druk gedrag van kinderen of zijn eerdere signalen onvoldoende herkend. Wat nodig is, verschilt daarom per hond en per situatie. Door veiligheid te combineren met het herkennen van signalen, het aanpassen van moeilijke situaties en passende training kun je werken aan een omgeving waarin zowel hond als kind zich veilig voelen.
